پرسش اصلی این راهنما
آیا درآمد شما بدون استخدام تازه در پرتغال، پایدار و قابلاستفاده میماند؟ نقطهٔ شروع D7 تفکیک سه وضعیت است:
- دارایی: ارزش ملک، سهام یا سرمایه؛ بهخودیخود درآمد ماهانه نیست.
- پسانداز: پول موجود که با مصرف کاهش مییابد؛ با دریافت مستمر یکی نیست.
- درآمد: اجاره، مستمری یا بازده مستندی که مبلغ، استمرار و دسترسی به آن قابل بررسی است.
یک موقعیت فرضی
مالک دو آپارتمان در ایران ممکن است اجارهٔ منظمی دریافت کند؛ اما قرارداد کوتاه، دریافت نقدی، افت ارزش یورویی یا دشواری انتقال قانونی پول، توان واقعی او را تغییر میدهد. همین بررسی برای مستمری و سود سرمایهگذاری نیز لازم است.
این راهنما کمک میکند منشأ درآمد را مشخص کنید، مدارک دریافت و دسترسی را بسنجید و سپس هزینههای زندگی و وضعیت خانواده را کنار آن بگذارید.
D7 چیست و چه جایگاهی در قانون پرتغال دارد؟
ویزای D7 عنوان رایج ویزای اقامت برای بازنشستگان و اشخاصی است که از درآمدهای متعلق به خود زندگی میکنند.
در اسناد رسمی پرتغال، این مسیر با عنوان زیر شناخته میشود:
Visto de residência para fixação de residência de reformados, religiosos e pessoas que vivam de rendimentos próprios.
مبنای حقوقی آن در چارچوب قانون اتباع خارجی پرتغال، Lei n.º 23/2007، و مقررات اجرایی، بهویژه مادهٔ ۲۴ فرمان اجرایی شمارهٔ ۸۴/۲۰۰۷ (Decreto Regulamentar n.º 84/2007)، قرار دارد.
این مقررات درآمدهایی از جمله حقوق بازنشستگی، داراییهای منقول و غیرمنقول، حقوق مالکیت فکری و سرمایهگذاریهای مالی را به رسمیت میشناسند.
D7 برای شهروندان کشورهای خارج از اتحادیهٔ اروپا، منطقهٔ اقتصادی اروپا و سوئیس پیشبینی شده است که قصد دارند بر پایهٔ چنین منابعی در پرتغال اقامت کنند.
ایرانیانی که صرفاً تابعیت ایران را دارند، در صورت احراز شرایط، میتوانند این مسیر را بررسی کنند؛ چه در ایران زندگی کنند و چه مقیم قانونی کشور ثالث باشند.
در مقابل، ایرانی دارای تابعیت آلمانی، فرانسوی یا کشور عضو دیگری از اتحادیهٔ اروپا اصولاً از نظام حقوقی آزادی رفتوآمد شهروندان اتحادیه استفاده میکند و به D7 نیاز ندارد.
داشتن اقامت دائم یک کشور اروپایی نیز بهخودیخود معادل داشتن تابعیت آن کشور نیست. برخی وضعیتهای اقامت بلندمدت اتحادیهٔ اروپا مقررات خاصی دارند، اما این موضوع باید بر اساس نوع دقیق کارت اقامت بررسی شود.
D7 ویزای شنگن گردشگری نیست. این ویزا برای ورود با هدف درخواست اجازهٔ اقامت صادر میشود و دریافت آن نیز به معنی صدور خودکار کارت اقامت نیست.
درآمد مستقل دقیقاً به چه معناست؟
درآمد مستقل در این مسیر لزوماً به معنای درآمدی نیست که صاحب آن هیچ کاری برای مدیریت یا حفظش انجام نمیدهد. معیار مهمتر، منشأ درآمد و تناسب آن با دستههای حقوقی پیشبینیشده برای D7 است.
برای نمونه، اجارهٔ ملکی که مالک آن شخص متقاضی است، میتواند درآمد حاصل از دارایی غیرمنقول باشد. سود حاصل از برخی سرمایهگذاریها یا حقوق مالکیت فکری نیز ممکن است در همین چارچوب قرار گیرد.
اما دستمزد شخصی که هر روز برای مشتریان خارجی برنامهنویسی میکند، صرفاً به دلیل دریافت پول از خارج پرتغال، به درآمد سرمایهگذاری تبدیل نمیشود.
همچنین درآمد حاصل از ادارهٔ فعال یک شرکت نباید بدون بررسی ساختار واقعی فعالیت، درآمد مستقل از کار قلمداد شود.
برای روشنترشدن تفاوتها، باید منابع رایج درآمد ایرانیان را جداگانه بررسی کرد.
اجارهٔ ملک در ایران
درآمد اجارهٔ واحد مسکونی، ملک تجاری یا دارایی غیرمنقول دیگر میتواند مبنای مناسبی برای بررسی D7 باشد.
اما سند مالکیت بهتنهایی اثباتکنندهٔ دریافت درآمد نیست.
متقاضی باید بتواند رابطهٔ میان مالکیت، قرارداد اجاره، مبلغ اجارهبها و دریافت واقعی آن را نشان دهد.
قرارداد معتبر، مدارک مالکیت، گردش حساب مرتبط، رسیدهای پرداخت و اسناد مالیاتی در صورت وجود میتوانند در کنار یکدیگر تصویری قابلبررسی ایجاد کنند.
برای مثال، مالک آپارتمانی در اصفهان که مدعی دریافت ماهانه مبلغ مشخصی است، بهتر است بتواند واریزهای مرتبط با اجاره را در صورتحساب خود نشان دهد. اگر تمام پرداختها نقدی انجام شده باشند یا قرارداد با مبالغ دریافتی مطابقت نداشته باشد، اثبات درآمد دشوارتر خواهد شد.
درآمد اجاره همچنین باید از هزینههای مالکیت جدا شود.
تعمیرات، دورههای خالیماندن ملک، هزینههای مدیریت و تعهدات مالیاتی احتمالی میتوانند درآمد واقعاً قابلاستفاده را کاهش دهند.
دریافت اجارهبهای چند سال در یک پرداخت، یا فروش ملک پیش از مهاجرت نیز الزاماً جایگزین اثبات درآمد پایدار نیست. ماهیت چنین منابعی باید دقیق بررسی شود.
حقوق بازنشستگی
حقوق بازنشستگی یکی از روشنترین نمونههای درآمدی است که مقررات D7 برای آن پیشبینی شدهاند.
برای بازنشستهٔ ایرانی، اسناد صادرشده از سازمان تأمین اجتماعی یا صندوق بازنشستگی مربوط، حکم بازنشستگی، گواهی مبلغ مستمری و گردش حساب دریافت حقوق میتوانند اهمیت داشته باشند.
طبق مقررات پرتغال، اثبات مبلغ مستمری بهتنهایی کافی نیست؛ باید دریافت آن یا دسترسی به سایر درآمدهای لازم برای زندگی در پرتغال نیز قابلاحراز باشد.
بنابراین ممکن است فردی بازنشسته باشد و بهطور مرتب مستمری دریافت کند، اما درآمد او به حداقل قانونی نرسد یا دسترسی به آن در خارج از ایران دشوار باشد.
در چنین وضعیتی باید سایر منابع معتبر درآمد و دارایی و امکان استفاده از آنها در پرتغال بررسی شود.
همچنین نباید تصور کرد هر نوع مستمری، بیمهٔ عمر یا پرداخت دورهای خصوصی خودبهخود بهعنوان حقوق بازنشستگی شناخته میشود. ماهیت قرارداد و منشأ پرداخت اهمیت دارد.
سود سپرده و سرمایهگذاریهای مالی
مادهٔ ۲۴ مقررات اجرایی پرتغال به درآمد حاصل از سرمایهگذاریهای مالی نیز اشاره میکند.
این منابع ممکن است شامل سود سپرده، پرداختهای دورهای برخی ابزارهای مالی یا درآمدهای مستند سرمایهگذاری باشند.
بااینحال، عددی که بهعنوان بازده احتمالی سرمایهگذاری معرفی میشود با درآمدی که واقعاً ایجاد شده و قابلیت استمرار دارد یکسان نیست.
برای نمونه، سرمایهگذاریای که در یک سال سود قابلتوجهی ایجاد کرده اما در سالهای بعد ممکن است زیانده شود، از نظر ثبات درآمد با پرداخت منظم و قراردادی تفاوت دارد.
در مورد سپردههای بانکی ایرانی، مبلغ اصل سپرده، نرخ سود، مدت قرارداد، سوابق پرداخت و شرایط برداشت باید با یکدیگر بررسی شوند.
سود اسمی بالا در یک ابزار مالی ریالی نیز بهتنهایی نشاندهندهٔ توان پایدار تأمین هزینههای یورویی نیست.
سود سهام و درآمد شرکت
ممکن است یک ایرانی سهامدار شرکتی در ایران یا کشور دیگری باشد و از سود تقسیمشدهٔ آن درآمد دریافت کند.
چنین درآمدی بالقوه میتواند با دستهٔ درآمد حاصل از دارایی منقول یا سرمایهگذاری مالی ارتباط داشته باشد.
اما درآمد شرکت لزوماً درآمد شخص سهامدار نیست.
فروش سالانهٔ شرکت، سود حسابداری شرکت و سودی که قانوناً به سهامدار تعلق گرفته و پرداخت شده، مفاهیم متفاوتی هستند.
برای بررسی این نوع درآمد، اسنادی مانند مدارک مالکیت سهام، صورتهای مالی، تصمیمهای معتبر دربارهٔ تقسیم سود و مدارک پرداخت میتوانند ضروری باشند.
اگر متقاضی در واقع مدیر اجرایی شرکت است و بخش اصلی درآمد او در برابر فعالیت روزانه پرداخت میشود، باید ماهیت آن را جداگانه ارزیابی کرد.
این تفاوت ممکن است تعیین کند D7 مناسبتر است یا مسیر دیگری مانند D8 یا D2.
حقوق مالکیت فکری
درآمد حاصل از حق تألیف، مجوز بهرهبرداری از آثار، نرمافزار، اختراع یا سایر حقوق مالکیت فکری نیز در مقررات اجرایی D7 پیشبینی شده است.
بااینحال، صرف مالکیت یک اثر ارزشمند کافی نیست. باید وجود درآمد، مبنای حقوقی دریافت آن و قابلیت استمرار یا دسترسی به منابع لازم اثبات شود.
به همین دلیل، قرارداد اعطای مجوز بهرهبرداری و سوابق پرداخت ممکن است از برآورد ارزش تجاری خود اثر اهمیت بیشتری داشته باشند.
منابع مالی؛ عدد مرجع، مدارک و بودجهٔ واقعی
برای بررسی D7 سه عدد را جدا بنویسید: منابع مورد مطالبهٔ مرجع رسیدگی، درآمد مستند و قابلدسترسی شما، و بودجهٔ واقعی زندگی خانواده.
عدد مرجع چگونه محاسبه میشود؟
حداقل دستمزد ماهانهٔ سرزمین اصلی پرتغال از ژانویهٔ ۲۰۲۶، طبق فرمان قانونی ۱۳۹/۲۰۲۵، ۹۲۰ یورو ناخالص است. این عدد بهتنهایی مبلغ قطعی قابلقبول برای هر پروندهٔ D7 را تعیین نمیکند.
تفاوت متن مقررات و راهنمای اجرایی: مادهٔ ۲ فرمان ۱۵۶۳/۲۰۰۷ به دستمزد مرجع پس از کسر سهم تأمین اجتماعی اشاره دارد. راهنمای عمومی AIMA حداقل دستمزد و ضرایب خانواده را بیان میکند، اما صفحهٔ بررسیشده هنوز رقم سال ۲۰۲۵ را دارد. روش محاسبهٔ مورد مطالبه برای درخواست خود را از مرجع صالح تأیید کنید؛ از جدول زیر نه پذیرش قطعی نتیجه بگیرید و نه مجوز کاهش خودکار مبلغ پرونده.
جدول، صرفاً اثر ضرایب خانواده را بر پایهٔ ناخالص ۹۲۰ یورو نشان میدهد:
| ترکیب خانواده | نمونهٔ ماهانه با پایهٔ ناخالص | معادل حسابی ۱۲ ماه |
|---|---|---|
| یک بزرگسال | ۹۲۰ یورو | ۱۱٬۰۴۰ یورو |
| دو بزرگسال | ۱٬۳۸۰ یورو | ۱۶٬۵۶۰ یورو |
| دو بزرگسال و یک فرزند وابسته | ۱٬۶۵۶ یورو | ۱۹٬۸۷۲ یورو |
این اعداد از ضرایب قانونی ۱۰۰ درصد برای بزرگسال نخست، ۵۰ درصد برای هر بزرگسال دیگر و ۳۰ درصد برای کودک یا فرزند بزرگسال واجد شرایط وابستگی به دست آمدهاند.
مادهٔ ۵ فرمان ۱۵۶۳/۲۰۰۷ مقرر میکند منابع لازم برای متقاضیان بازنشسته یا دارای درآمد از دارایی و سرمایهگذاری باید برای دورهای کمتر از دوازده ماه نباشد و در پرتغال قابلاستفاده باشند.
آیا باید همین مبلغ را در حساب بانکی پرتغالی سپردهگذاری کرد؟
میان سه موضوع باید تفاوت گذاشت: حداقل منابع قانونی، مدارک اثبات آن منابع و شرایط عملی بانکی.
مقررات یادشده، حداقل منابع لازم و لزوم اثبات درآمد و دسترسی به آن در پرتغال را تعیین میکنند. از این متن نمیتوان یک قاعدهٔ عمومی استخراج کرد که تمام متقاضیان، بدون استثنا، باید دقیقاً معادل دوازده ماه درآمد را در حساب بانکی پرتغالی سپردهگذاری کنند.
بااینحال، مرجع کنسولی ممکن است مدارک مشخصی دربارهٔ موجودی بانکی، دسترسی به وجه و توان پرداخت هزینههای اقامت مطالبه کند.
داشتن حساب بانکی در پرتغال یا کشوری دیگر نیز ممکن است از نظر عملی به اثبات دسترسی به منابع کمک کند؛ اما الزام آن باید در فهرست معتبر همان مرجع بررسی شود.
حداقل قانونی درآمد را نیز نباید با بودجهٔ کافی برای زندگی اشتباه گرفت.
خانوادهای که قصد اجارهٔ خانه در لیسبون، پرداخت بیمه و تأمین هزینههای تحصیل یا نگهداری فرزند را دارد، ممکن است با درآمدی بسیار بیشتر از حداقل قانونی نیز نیازمند برنامهریزی دقیق باشد.
مقدار منابع مالی مناسب باید با هزینههای واقعی خانواده، محل سکونت و میزان امنیت درآمد سنجیده شود.
مسئلهٔ اصلی برای بسیاری از ایرانیان: درآمد قابلدسترسی
فرض کنیم شخصی از اجارهٔ چند ملک در ایران ماهانه درآمد قابلتوجهی دریافت میکند.
حتی اگر این درآمد با یک نرخ تبدیل مشخص از حداقل قانونی D7 بیشتر باشد، پرسش اصلی هنوز پاسخ داده نشده است: آیا او میتواند از همان منابع برای پرداخت هزینههای پرتغال استفاده کند؟
برای پاسخ باید چند مرحله را از هم جدا کرد.
نخست باید منشأ درآمد قانونی و مستند باشد. سپس ارزش آن با مبنای تبدیل روشن و قابلدفاع مشخص شود. در مرحلهٔ بعد باید امکان انتقال یا استفادهٔ قانونی از پول بررسی شود و سرانجام معلوم شود آیا بانک یا مؤسسهٔ مالی دریافتکننده حاضر به پذیرش تراکنش است.
هیچیک از این مراحل جایگزین مرحلهٔ دیگر نیست.
درآمد ریالی و نوسان ارز
مبالغی که به ریال دریافت میشوند، ممکن است در طول زمان ارزش یورویی متفاوتی پیدا کنند.
برای مثال، اگر درآمدی در زمان آمادهسازی پرونده معادل ۱٬۵۰۰ یورو در ماه ارزیابی شود، این بهمعنای حفظ همان قدرت خرید در سال آینده نیست.
به همین دلیل، تبدیل درآمد ریالی باید با نرخ، تاریخ و مبنای محاسبهٔ مشخص انجام شود.
بهتر است متقاضی علاوه بر برآورد معمول، وضعیتی را نیز بررسی کند که ارزش یورویی درآمد او کاهش یابد یا دسترسی به ارز برای مدتی دشوار شود.
فهرست مدارک سفارت پرتغال در تهران نیز برای صورتحساب بانکی، درج مبلغ دقیق معادل یورو یا دلار آمریکا را علاوه بر مبلغ ریالی مطالبه کرده است.
این الزام، صرفاً مربوط به نحوهٔ ارائهٔ مدرک است و بهمعنای تضمین پذیرش ارزشگذاری ارائهشده یا امکان واقعی تبدیل و انتقال وجه نیست.
تحریمها و محدودیتهای بانکی
تحریمهای اتحادیهٔ اروپا علیه ایران در سال ۲۰۲۵ تغییر مهمی داشتند. شورای اتحادیه در ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵ محدودیتهای اقتصادی و مالی مرتبط با برنامهٔ هستهای ایران را دوباره برقرار کرد.
این مقررات، از جمله مسدودسازی دارایی برخی نهادها و بانکهای مشمول، ممکن است بر مسیرهای انتقال وجه و رابطهٔ مؤسسات مالی با اشخاص مرتبط با ایران اثر بگذارند.
اما از وجود تحریمها نمیتوان نتیجه گرفت که تمام داراییهای ایرانیان مسدود شده یا هیچ شهروند ایرانی نمیتواند بهصورت قانونی حساب بانکی در پرتغال داشته باشد.
در هر مورد باید وضعیت شخص، نهادهای مالی درگیر، منشأ وجه، مقررات تحریمی و الزامات مبارزه با پولشویی بررسی شود.
برای متقاضی D7، مسئله حساستر است؛ زیرا مبنای اقامت او بر توانایی تأمین زندگی از منابع موجود استوار است.
اگر شخص نتواند به منابعی که برای زندگی خود معرفی میکند دسترسی قانونی و پایدار داشته باشد، صرف وجود دارایی در ایران نمیتواند این مشکل را برطرف کند.
به همین دلیل، بهتر است پیش از پرداخت هزینههای قابلتوجه برای مهاجرت، امکان استفادهٔ قانونی از درآمد و دارایی با بانک یا متخصص واجد صلاحیت بررسی شود.
ارائهٔ اطلاعات نادرست دربارهٔ منشأ پول یا پنهانکردن طرف واقعی تراکنش، راهحلی قابلقبول نیست.
از ایران چه مدارکی باید تهیه کرد؟
در D7، هدف از ارائهٔ مدارک فقط نشاندادن دارایی نیست؛ باید رابطهٔ میان دارایی، درآمد و امکان استفاده از منابع روشن شود.
برای متقاضی دارای درآمد اجاره، اسناد مالکیت، قراردادهای اجاره، صورتحسابهای مرتبط و مدارک مالیاتی در صورت لزوم اهمیت دارند.
برای بازنشسته، حکم بازنشستگی، گواهی مستمری و مدارک دریافت حقوق نقش اصلی دارند.
برای دارندهٔ سرمایهگذاری مالی، قراردادهای بانکی یا سرمایهگذاری، مدارک مالکیت، گزارش سود و گردش حساب قابلبررسی هستند.
در کنار این اسناد اختصاصی، مدارک عمومی ویزای ملی نیز باید تهیه شوند.
فهرست اختصاصی منتشرشده برای متقاضیان D7 از ایران، که تاریخ نسخهٔ آن دسامبر ۲۰۲۴ است، از جمله گذرنامه، فرم درخواست، عکس، بیمهٔ مسافرتی، مدارک منابع مالی، صورتحساب بانکی سه ماه اخیر، گواهی عدم سوءپیشینه و ترجمهٔ رسمی سند تولد را مطالبه میکند.
در همان فهرست، برای متقاضیان بازنشسته، مدرک مبلغ مستمری و برای اشخاص دارای درآمد شخصی، مدرک درآمد حاصل از دارایی یا سرمایهگذاری ذکر شده است.
در مورد صورتحساب بانکی نیز تأکید شده که گردش سهماهه باید با مهر و امضای بانک ارائه شود و مبالغ معادل ارزی در کنار ریال درج شوند.
این فهرست مبنای مهمی برای آمادهسازی است، اما چون نسخهٔ منتشرشده به دسامبر ۲۰۲۴ تعلق دارد، باید پیش از اقدام با آخرین دستورالعمل مرجع کنسولی تطبیق داده شود.
ترجمه و قانونیسازی مدارک ایرانی
ایران در فهرست کشورهای عضو کنوانسیون آپوستیل ۱۹۶۱ قرار ندارد؛ بنابراین نباید تصور کرد اسناد صادرشده در ایران صرفاً از مسیر آپوستیل برای پرتغال آماده میشوند.
فهرست سفارت پرتغال در تهران برای مدارک رسمی مشمول، ترجمه به پرتغالی یا انگلیسی، تأیید مراجع مربوط در ایران، از جمله وزارت دادگستری و وزارت امور خارجه، و قانونیسازی توسط سفارت پرتغال را پیشبینی کرده است.
این فرایند با توجه به نوع مدرک، محل درخواست و مقررات جاری ممکن است تفاوتهایی داشته باشد.
نکتهٔ مهم آن است که ترجمهٔ رسمی یک سند، اعتبار محتوای اقتصادی آن را تضمین نمیکند.
ممکن است سند مالکیت کاملاً معتبر و درست ترجمه شده باشد، اما هنوز ثابت نکند مالک از آن دارایی درآمد منظمی دریافت میکند.
به همین ترتیب، گواهی بانکی نشاندهندهٔ موجودی حساب، الزاماً منشأ وجه یا استمرار درآمد را اثبات نمیکند.
مدارک باید در کنار یکدیگر تصویری منسجم و قابلراستیآزمایی ارائه دهند.

از کدام کشور باید درخواست داد؟
متقاضی ایرانی ساکن ایران باید از طریق مرجع کنسولی صلاحیتدار برای محل اقامت خود، شرایط پذیرش درخواست D7 را بررسی کند.
دارندهٔ اقامت قانونی در کشور ثالث، مانند امارات، ترکیه، آلمان یا کانادا، ممکن است بتواند در محدودهٔ صلاحیت کنسولی پرتغال در کشور محل اقامت درخواست دهد.
اما داشتن ویزای گردشگری یا حضور موقت در کشور ثالث، بهخودیخود حق ارائهٔ درخواست از آن کشور ایجاد نمیکند.
همچنین باید میان وضعیت قانونی درخواست و امکان اجرایی آن تفاوت گذاشت. وجود D7 در فهرست ویزاهای ملی، به معنای وجود وقت خالی یا پذیرش فوری پرونده نیست.
پیش از تهیهٔ مدارک پرهزینه، بهتر است متقاضی مرجع صالح، شیوهٔ رزرو وقت، زبان مدارک و الزامات مالی همان مرجع را مشخص کند.
مراحل دریافت ویزا و اجازهٔ اقامت
روند منطقی اقدام با بررسی منابع درآمد آغاز میشود.
ابتدا باید معلوم شود درآمد متقاضی با ماهیت D7 سازگار است، مدارک کافی برای اثبات آن وجود دارد و منابع لازم برای دوازده ماه دسترسپذیر هستند.
در مرحلهٔ بعد، وضعیت خانواده، محل سکونت موردنظر در پرتغال، مدارک ایرانی و مرجع کنسولی بررسی میشوند.
پس از آمادهسازی مدارک، درخواست ویزای اقامت ملی ثبت میشود.
مطابق مادهٔ ۵۸ قانون اتباع خارجی، ویزای اقامت برای ورود به پرتغال با هدف درخواست اجازهٔ اقامت صادر میشود. این ویزا اصولاً برای دو بار ورود و اقامت چهارماهه معتبر است.
مهلت عمومی قانونی تصمیمگیری دربارهٔ درخواست ویزای اقامت ۶۰ روز است. بااینحال، این عدد را نباید با زمان قطعی دریافت ویزا برابر دانست؛ زیرا رزرو وقت، بررسی پرونده و درخواست مدارک تکمیلی ممکن است بر زمان واقعی اثر بگذارد.
در صفحهٔ منتشرشدهٔ VFS برای ایران، هزینهٔ ویزای اقامت D7 برابر با ۱۱۰ یورو و کارمزد خدمات مرکز پذیرش ۳۲ یورو ذکر شده است. این اعداد باید در تاریخ پرداخت دوباره تأیید شوند.
هزینههای ترجمه، تأیید اسناد، بیمه، سفر، مسکن و مراحل بعد از ورود جدا از این مبالغ هستند.
پس از ورود به پرتغال
دارندهٔ ویزای اقامت باید برای دریافت اجازهٔ اقامت نزد سازمان ادغام، مهاجرت و پناهندگی پرتغال، Agência para a Integração, Migrações e Asilo (AIMA)، مراحل لازم را تکمیل کند.
بر اساس راهنمای عمومی AIMA، مدارک مرحلهٔ دریافت اجازهٔ اقامت شامل گذرنامه و ویزای معتبر، اثبات منابع کافی، مدارک محل سکونت، بیمهٔ درمانی یا پوشش نظام ملی سلامت و اسناد مالیاتی یا تأمین اجتماعی در موارد قابل اعمال است.
اثبات وضعیت محل سکونت در پرتغال اهمیت دارد. متقاضی باید بتواند مبنای حقوقی استفاده از مسکن، مانند مالکیت، اجاره یا وضعیت قانونی دیگر، را مشخص کند.
اجازهٔ اقامت موقت در چارچوب عمومی قانون، اصولاً برای دو سال صادر و برای دورههای متوالی سهساله تمدید میشود؛ البته رعایت شرایط عمومی و مقررات خاص هر نوع اقامت ضروری است.
دریافت کارت اقامت، پایان تمام تعهدات قانونی نیست. حفظ منابع مالی، وضعیت معتبر مسکن و رعایت الزامات اقامتی در ادامه اهمیت دارند.
آیا با اجازهٔ اقامت D7 میتوان کار کرد؟
یکی از برداشتهای نادرست دربارهٔ D7 آن است که دارندهٔ آن برای همیشه از اشتغال در پرتغال منع میشود.
مادهٔ ۸۳ قانون اتباع خارجی پرتغال به دارندگان اجازهٔ اقامت، با رعایت مقررات خاص، حق انجام فعالیت حرفهای استخدامی و مستقل را بدون نیاز به مجوز جداگانهٔ اشتغال ناشی از وضعیت خارجیبودن اعطا میکند.
در نتیجه، دریافت اجازهٔ اقامت بر پایهٔ D7 اصولاً بهمعنای ممنوعیت دائمی کار نیست.
اما این حق با شرایط درخواست اولیه تفاوت دارد.
متقاضی در زمان درخواست D7 باید نشان دهد که واجد شرایط اقامت بر پایهٔ درآمد و منابع متعلق به خود است.
اگر برنامهٔ واقعی فرد از ابتدا مبتنی بر اشتغال روزانه برای کارفرمایی خارجی یا ایجاد یک کسبوکار در پرتغال باشد، باید بررسی کند آیا D8، D1 یا D2 با وضعیت او سازگارتر است.
همچنین شروع فعالیت حرفهای پس از دریافت اقامت ممکن است تکالیف مالیاتی، ثبت فعالیت یا تأمین اجتماعی ایجاد کند.
خانواده؛ منابع مالی و حقوق اقامتی را جدا بررسی کنید
برای خانوادهای که میخواهد از طریق D7 به پرتغال مهاجرت کند، محاسبهٔ منابع مالی باید با تعداد اعضای خانواده سازگار باشد.
اما کفایت منابع مالی تنها یک بخش از مسئله است.
مادهٔ ۵۸ قانون اتباع خارجی امکان درخواست ویزای همراهی برای اعضای واجد شرایط خانوادهٔ متقاضی ویزای اقامت را پیشبینی کرده و اجازه میدهد درخواستها در شرایط مربوط همزمان مطرح شوند.
از سوی دیگر، الحاق خانواده پس از دریافت اجازهٔ اقامت تابع مقررات مستقل است.
قانون شمارهٔ ۶۱/۲۰۲۵ شرایط الحاق خانواده را تغییر داده است.
بر اساس مادهٔ ۹۸ اصلاحشده، قاعدهٔ عمومی برای بسیاری از درخواستهای الحاق خانواده، داشتن دستکم دو سال اجازهٔ اقامت معتبر است.
اما این قاعده استثناهای مهمی دارد.
برای همسری که دستکم هجده ماه پیش از ورود مقیم اصلی با او زندگی مشترک داشته است، قانون در شرایط مشخص دورهٔ پانزدهماهه را پیشبینی کرده است.
فرزندان خردسال یا افراد ناتوان وابسته، و همچنین همسر یا شریک زندگی واجد شرایطی که همراه با دارندهٔ اقامت والد یا سرپرست چنین فرزندی است، در دستههای مستثنا از انتظار عمومی قرار میگیرند.
برای برخی انواع اقامت تخصصی و سرمایهگذاری نیز استثناهای جداگانهای وجود دارد.
بنابراین نمیتوان حکم دو سال انتظار را بدون بررسی به تمام خانوادههای دارندهٔ D7 تعمیم داد.
وضعیت فرزندان بزرگسال، والدین وابسته و خانوادههای دارای تابعیت مختلط نیز باید مطابق مقررات ویژهٔ آنها بررسی شود.
برای خانوادهٔ ایرانی، مدارک ازدواج و تولد، اثبات رابطهٔ خانوادگی، منابع مالی، مسکن و شرایط واقعی همراهی یا الحاق اهمیت دارند.
بهتر است زمانبندی مهاجرت خانواده پیش از اقدام مشخص شود؛ زیرا جدایی طولانیمدت میتواند هزینههای مالی و انسانی قابلتوجهی ایجاد کند.
مالیات؛ درآمد خارجی الزاماً خارج از نظام مالیاتی پرتغال نیست
برای کسی که تصمیم دارد درآمد حاصل از املاک یا سرمایهگذاریهای ایران را حفظ کند و در پرتغال زندگی کند، بررسی مالیاتی از مراحل اصلی تصمیم است.
قانون مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی پرتغال، Código do IRS، میان شخص مقیم مالیاتی و غیرمقیم تفاوت میگذارد.
طبق مادهٔ ۱۶ این قانون، حضور بیش از ۱۸۳ روز در یک دورهٔ دوازدهماههٔ مرتبط یا داشتن محل سکونتی که نشاندهندهٔ قصد استفاده از آن بهعنوان اقامتگاه معمول باشد، از معیارهای مهم تشخیص اقامت مالیاتی است.
دارندهٔ اجازهٔ اقامت D7 لزوماً صرفاً به دلیل داشتن کارت، مقیم مالیاتی محسوب نمیشود؛ اما انتقال واقعی محل زندگی میتواند شرایط اقامت مالیاتی را ایجاد کند.
اشخاص مقیم مالیاتی پرتغال اصولاً ملزماند درآمدهای خود را، اعم از درآمد داخل و خارج کشور، مطابق قانون اظهار کنند.
ادارهٔ مالیات پرتغال (Autoridade Tributária e Aduaneira) برای اظهار درآمدهای خارجی در فرم مالیات سالانه، پیوست J یا Anexo J را پیشبینی کرده است.
این پیوست برای دستههایی مانند درآمد اجارهٔ ملک خارجی، سود سرمایه، مستمری و سایر درآمدهای مشمول استفاده میشود.
بنابراین دریافت اجاره از ایران، نگهداری سود بانکی در خارج از پرتغال یا دریافت مستمری در حسابی خارجی، بهخودیخود فرد را از تکلیف اظهار مالیاتی در پرتغال معاف نمیکند.
حتی برخی حسابهای بانکی خارجی نیز باید مطابق مقررات در اظهارنامه معرفی شوند.
آیا باید برای یک درآمد در دو کشور مالیات پرداخت کرد؟
پاسخ به کشور منشأ درآمد، نوع درآمد، مقررات داخلی دو کشور و وجود یا نبود موافقتنامهٔ قابل اعمال برای جلوگیری از مالیات مضاعف بستگی دارد.
قانون مالیاتی پرتغال در موارد واجد شرایط سازوکارهایی برای احتساب مالیات پرداختشده در خارج پیشبینی میکند؛ اما میزان اعتبار مالیاتی و مدارک اثبات آن تابع شرایط قانونی است.
برای درآمدهای حاصل از ایران، نمیتوان بدون بررسی وضعیت حقوقی دقیق و اسناد مالیاتی، وعدهٔ معافیت یا حذف کامل مالیات مضاعف داد.
همچنین تبدیل وجه از ریال به یورو، منشأ درآمد و سال مالی مربوط باید در محاسبات درست منعکس شوند.
بهتر است متقاضی D7 پیش از انتقال اقامت مالیاتی خود، با توجه به ساختار داراییها و کشور منشأ درآمد، آثار مالیاتی تصمیم را بررسی کند.
حفظ اقامت؛ آیا میتوان بیشتر سال را در ایران زندگی کرد؟
D7 بهمعنای داشتن کارت اقامت برای سفرهای گاهبهگاه به پرتغال نیست.
مطابق مادهٔ ۸۵ قانون اتباع خارجی، غیبت بدون دلیل موجه به مدت شش ماه متوالی یا هشت ماه غیرمتوالی در مجموع دورهٔ اعتبار اجازهٔ اقامت موقت میتواند مبنای لغو آن قرار گیرد.
قانون برای برخی غیبتهای موجه و فعالیتهای اثباتشده استثناهایی در نظر گرفته است؛ اما برخورداری از این استثناها خودکار نیست.
به همین دلیل، فردی که قصد دارد همچنان محل اصلی زندگی خود را در ایران حفظ کند و فقط چند هفته در سال به پرتغال سفر کند، باید با احتیاط وضعیت اقامتی موردنظر را بررسی کند.
همچنین برای تمدید اجازهٔ اقامت، حفظ شرایط قانونی و منابع کافی اهمیت دارد.
اگر مستأجر ملک در ایران قراردادش را تمدید نکند، سود سرمایهگذاری کاهش پیدا کند یا دسترسی به حساب بانکی دچار مشکل شود، ممکن است توان متقاضی برای اثبات استمرار منابع مالی تحت تأثیر قرار گیرد.

D7 راه میانبُر دریافت گذرنامه نیست
اقامت موقت، اقامت دائم و تابعیت پرتغال سه وضعیت حقوقی مستقلاند.
دریافت و تمدید اجازهٔ اقامت ممکن است در شرایط قانونی برای آیندهٔ اقامتی فرد اهمیت داشته باشد؛ اما تابعیت پرتغال تابع قانون جداگانهای است.
قانون تابعیت پرتغال، Lei n.º 37/81، با اصلاحیهٔ ارگانیک شمارهٔ ۱/۲۰۲۶ تغییر کرده است.
بر اساس قاعدهٔ عمومی جدید برای اعطای تابعیت از طریق اقامت، اتباع کشورهایی خارج از گروههای دارای شرایط ویژه، از جمله ایرانیانی که صرفاً تابعیت ایران را دارند، باید حداقل ده سال اقامت قانونی و سایر شروط قانونی را احراز کنند.
برای درخواستهای تابعیت ثبتشده پیش از لازمالاجراشدن اصلاحات جدید، حکم انتقالی جداگانهای پیشبینی شده است.
بنابراین تبلیغ D7 بهعنوان مسیری با تضمین گذرنامهٔ پرتغالی پس از پنج سال، با قانون عمومی جاری سال ۲۰۲۶ سازگار نیست.
D7 یا D8؛ کدامیک برای شما مناسبتر است؟
تمایز اساسی این دو مسیر در منشأ درآمد است.
در D7، درآمدهای متعلق به فرد، مانند اجارهٔ ملک، مستمری یا درآمد سرمایهگذاری، موضوع اصلی بررسی هستند.
در D8، فعالیت حرفهای از راه دور برای کارفرما یا مشتریان خارج پرتغال مبنای درخواست قرار میگیرد و شرط مالی مستقل خود را دارد.
برای فردی که هم درآمد سرمایهگذاری دارد و هم کار حرفهای انجام میدهد، باید مشخص شود کدام بخش از درآمد پایدارتر، مستندتر و با مبنای قانونی کدام مسیر سازگارتر است.
اگر متقاضی قصد دارد بهجای اتکا به درآمد موجود، فعالیت اقتصادی تازهای در پرتغال ایجاد کند، بررسی D2 ممکن است منطقیتر باشد.
هیچیک از این مسیرها بهصورت عمومی بهترین گزینه نیستند.
پرسشهای متداول دربارهٔ D7 پرتغال
آیا با داشتن چند میلیارد تومان پسانداز میتوان D7 گرفت؟
صرف موجودی بانکی بالا، بهتنهایی تضمینکنندهٔ احراز شرایط D7 نیست. منابع باید از نظر مبلغ، منشأ، ثبات و دسترسی در پرتغال بررسی شوند. درآمد مستند حاصل از دارایی یا مستمری، جایگاه متفاوتی با پسانداز صرف دارد.
آیا اجارهٔ ملک در ایران برای D7 قابل قبول است؟
درآمد حاصل از املاک در مقررات این مسیر پیشبینی شده است. بااینحال، مالکیت، قرارداد اجاره، دریافت واقعی درآمد، کفایت مبلغ و دسترسی قانونی به آن باید اثبات شود.
آیا حقوق بازنشستگی سازمان تأمین اجتماعی ایران قابل استفاده است؟
از نظر نوع درآمد، مستمری بازنشستگی با ماهیت این مسیر سازگار است. اما مقدار مستمری، مدارک رسمی، استمرار دریافت و امکان استفاده از منابع در پرتغال باید بررسی شوند.
آیا حداقل درآمد D7 در سال ۲۰۲۶ ماهانه ۹۲۰ یورو است؟
۹۲۰ یورو حداقل دستمزد ناخالص سرزمین اصلی در سال ۲۰۲۶ است. مقررات منابع معیشت به کسر سهم تأمین اجتماعی نیز اشاره دارند؛ مبلغ و مدارک مورد مطالبهٔ پرونده را باید از مرجع صالح تأیید کرد. توضیح تفاوت مبناها و نمونهٔ محاسبهٔ دوازدهماهه را در بخش منابع مالی بخوانید. این عدد تضمین پذیرش یا کفایت بودجهٔ زندگی نیست.
آیا داشتن حساب بانکی در پرتغال الزامی است؟
باید امکان دسترسی به منابع مالی در پرتغال اثبات شود. از متن عمومی مقررات نمیتوان برای تمام متقاضیان، الزام یکسان به داشتن سپردهای با مبلغ ثابت در بانک پرتغالی نتیجه گرفت. مدارک لازم را مرجع صالح تعیین میکند.
آیا دارندهٔ D7 میتواند در پرتغال کار کند؟
دارندهٔ اجازهٔ اقامت اصولاً از حق انجام فعالیت حرفهای برخوردار است، با رعایت مقررات خاص و تکالیف مربوط. اما درخواست اولیهٔ D7 باید بر اساس شرایط واقعی درآمد مستقل واجد شرایط تنظیم شود.
آیا میتوان همسر و فرزندان را همزمان همراه برد؟
قانون امکان درخواست همراهی اعضای واجد شرایط خانواده را در مرحلهٔ ویزای اقامت پیشبینی کرده است. شرایط پرونده باید از مقررات الحاق خانواده پس از دریافت اقامت تفکیک شود.
آیا درآمدهای ایران بعد از اقامت در پرتغال مشمول مالیات میشوند؟
اگر فرد مقیم مالیاتی پرتغال شود، اصولاً موظف است درآمدهای جهانی خود را مطابق مقررات اظهار کند. مالیات نهایی به ماهیت درآمد، قوانین مربوط و سازوکارهای جلوگیری از مالیات مضاعف بستگی دارد.
پیش از انتخاب D7، یک محاسبهٔ مهمتر انجام دهید
مسئلهٔ اصلی این نیست که دارایی امروز شما در ایران چقدر ارزش دارد. مسئله آن است که آیا این دارایی میتواند در سالهای آینده، درآمدی کافی، قانونی، قابلاثبات و قابلاستفاده در پرتغال ایجاد کند.
اگر پاسخ مثبت است، D7 ممکن است یکی از مسیرهای مناسب برای بررسی باشد.
اما اگر بخش اصلی توان مالی شما صرفاً به ارزش اسمی ملک، سود نامطمئن سرمایهگذاری یا منابعی وابسته است که انتقال و استفاده از آنها روشن نیست، مهاجرت بر پایهٔ این درآمدها با ریسک بیشتری همراه خواهد بود.
برای ارزیابی واقعبینانه، باید هزینههای زندگی، اثر مالیات، نوسان ارز، نیازهای خانواده و امکان حفظ منابع درآمد در بلندمدت را در کنار حداقل قانونی قرار داد.
D7 اقامت بر پایهٔ ثروتمندبودن نیست؛ اقامت بر پایهٔ توان اثباتشده برای تأمین زندگی از منابع مستقل است.
و برای متقاضی ایرانی، این توان باید نهفقط در اسناد مالی ایران، بلکه در واقعیت زندگی در پرتغال نیز قابل اتکا باشد.
منابع رسمی و تاریخ آخرین بررسی
تاریخ آخرین بررسی: ۷ نوامبر ۲۰۲۶
قانون اتباع خارجی پرتغال — Lei n.º 23/2007، بهویژه مواد ۵۲، ۵۸، ۷۷، ۷۵، ۸۳، ۸۵ و ۹۸: متن قانون و اصلاحات در Diário da República
مقررات اجرایی قانون اتباع خارجی — Decreto Regulamentar n.º 84/2007، بهویژه مادهٔ ۲۴: متن مقررات اجرایی
Portaria n.º 1563/2007، بهویژه مواد ۲ و ۵ دربارهٔ منابع کافی برای امرارمعاش: متن رسمی مقررات تمکن مالی
Decreto-Lei n.º 139/2025، تعیین حداقل دستمزد ۹۲۰ یورویی سال ۲۰۲۶: متن رسمی فرمان قانونی
درگاه رسمی خدمات دولت پرتغال — gov.pt: درخواست ویزای اقامت برای بازنشستگان و اشخاص دارای درآمد مستقل
AIMA — شرایط عمومی دریافت اجازهٔ اقامت: مادهٔ ۷۷ و مدارک لازم پس از ورود
VFS Global — متقاضیان ویزای پرتغال از ایران: فهرست انواع ویزا، هزینهها و شرایط پذیرش
فهرست مدارک D7 صادرشده برای سفارت پرتغال در تهران، نسخهٔ دسامبر ۲۰۲۴: دریافت فهرست رسمی دوصفحهای مدارک
قانون شمارهٔ ۶۱/۲۰۲۵، اصلاح مقررات الحاق خانواده: متن رسمی قانون
قانون شمارهٔ ۶۲/۲۰۲۶، اصلاحات بعدی قانون اتباع خارجی: متن رسمی قانون
Autoridade Tributária e Aduaneira: قواعد اقامت مالیاتی و اظهار درآمدهای خارجی
شورای اتحادیهٔ اروپا: بازاعمال محدودیتهای مالی علیه ایران در سپتامبر ۲۰۲۵ و وضعیت تحریمهای اتحادیه علیه ایران
کنفرانس حقوق بینالملل خصوصی لاهه (HCCH): وضعیت عضویت کشورها در کنوانسیون آپوستیل
اصلاح قانون تابعیت پرتغال — Lei Orgânica n.º 1/2026: متن رسمی اصلاحیه
ملاحظهٔ اجرایی: این مقاله بر اساس مقررات و منابع منتشرشده تا تاریخ بررسی تهیه شده است. ظرفیت واقعی وقتهای کنسولی، الزامات جاری تأیید مدارک ایرانی، پذیرش درآمدهای خاص و امکان عملیات بانکی باید برای پروندهٔ مشخص بررسی شوند. اطلاعات عمومی جایگزین مشاورهٔ حقوقی، مالیاتی یا بانکی اختصاصی نیست.
راهنمای AIMA دربارهٔ منابع معیشت — بررسی موضوعی محاسبهٔ منابع: ۸ نوامبر ۲۰۲۶؛ رقم سالانهٔ درجشده در این راهنما هنوز مربوط به ۲۰۲۵ است.
